Het Knijn van de Knijnenberg

Om het Konijn en “de Knijnenberg” niet in de vergetelheid te laten geraken, heeft de organisatie van Carnaval Zevenbergen reeds bij de oprichting in 1961 ”Het Knijn van de Knijnenberg” gekozen als officieel symbool van de Zevenbergse carnavalviering.

Voor hen die het nog niet mochten weten, kan de volgende toelichting dienen:  “De Konijnenberg” is een oude Zevenbergse benaming voor een deel van het middengedeelte (aan de zuidzijde) van de Lage Wipstraat; een  
karakteristieke volksbuurt in het oude Zevenbergen.
Tot een vijftiental jaren geleden was deze “berg” er nog met daarop een zestal, aan elkaar gebouwde, huisjes; na de afgraving zijn op die plaats weer een aantal woningen gebouwd (nrs.: 73 t/m 93).
Men heeft wel eens beweerd, dat deze konijnenberg voor een groot deel is ontstaan door de windhoos, die Zevenbergen in 1845 heeft geteisterd; daar ter plaatse heeft die windhoos nl. destijds Zevenbergen het zwaarst
getroffen. Tot op heden is deze bewering echter nog niet op juistheid getoetst kunnen worden.
Tevens bestaat de mogelijkheid, dat deze Konijnenberg reeds veel eerder daar was. Door het, voor het jaar 1000 na Chr., steeds natter worden van de gronden in de noordwesthoek van Brabant werd een veenlaag gevormd,
die tot ver in de middeleeuwen aan de oppervlakte lag. Hier en daar zag je in en rond Zevenbergen zandduinen boven de veenlaag uitsteken. En die grote veengebieden rond die zandverhogingen werden interessant om zich
daarop te vestigen waarna deze verhogingen ook namen werden toebedeeld zoals…..: Kapelberg, Heiligenberg, Zwartenberg, Molenberg, Zandberg, Knijnenberg.

Pas geleden is ontdekt, dat op het zegel van de voormalige gemeente Zevenbergen rondom het wapen met de drie Andreaskruisen zeven bergen staan afgebeeld met op zes bergen een konijn en op één berg een vos. Het originele zegel (uit 1396) ligt in het Rijksarchief in den Haag terwijl in het gemeentehuis in Zevenbergen een tweede exemplaar wordt bewaard en in het museum aan de Zuidhaven nog een exemplaar ligt tentoongesteld.

Konijnen komen in Nederland, in tegenstelling tot wat gedacht wordt, nog niet zo heel erg lang voor. Pas in de loop van de veertiende eeuw vinden we in oude teksten aanwijzingen dat er konijnen zijn terwijl de meeste andere huisdieren zoals koeien, varkens, schapen, enz. hier al veel en veel vroeger bestaan hebben. Ook het tegenwoordig zo vaak genoemde wilde konijn schijnt hier trouwens, min of meer met opzet door mensen uit
Zuid- Europa (Frankrijk) te zijn ingevoerd.
Een van de oudste plaatsnamen waaruit de aanwezigheid van konijnen kan worden afgeleid, is de Konijnsberg onder Steenbergen; al genoemd in 1480. Het woord ‘konijn’ is ontleend aan het oud-Franse woord ‘connin’; een woord wat is ontstaan uit het Latijnse woord ‘cuniculus’. In ons dialect is trouwens ‘kenijn’  of ‘knijn’ meer
bekend.
Wanneer men is begonnen zelf konijnen te gaan houden en te fokken, is niet bekend; wel, dat ze dat aanvankelijk deden in opgeworpen zandbergen, die dan net als vroeger in Steenbergen “Konijnsberg” werden/worden genoemd.  In Zevenbergen heette, zoals hierboven reeds is vermeld, die opgeworpen zandberg in de Lage Wipstraat….: “De Knijnenberg”.